Kontrast
Czcionka

Kościół pw. św. Trójcy w Wielkim Buczku

Data budowy kościoła: 1729-1734

W kościele w Wielkim Buczku zobaczyć można wyjątkowy i niezwykle cenny obraz liczący sobie blisko 400 lat.  Co przedstawia symboliczna scena malarska? Kto został na niej sportretowany?

Obraz ten umieszczono w bogato rzeźbionym ołtarzu. Reprezentuje on manieryzm – nurt w sztuce, który trwał bardzo krótko. Zabytków z tego okresu zachowało się niewiele, stąd jego wyjątkowa wartość. Skąd się wzięła charakterystyczna nazwa nurtu?

W ołtarzu głównym i bocznym widnieje postać św. Ignacego Loyoli. Kim był święty i dlaczego jego wizerunek pojawia się w kościele aż na dwóch obrazach?

Zobacz zabytki Efekty projektu Galeria

Zabytki drewniane
Kościół pw. św. Trójcy w Wielkim Buczku

W kościele znajduje się wybitne dzieło Hermana Hana. Był on niezwykle popularnym artystą, który w 1622 roku namalował dla kościoła w nadmorskim Pucku obraz „Koronacja Najświętszej Marii Panny”. Podobne dzieła ołtarzowe powstały później dla katedr w Pelplinie i Oliwie, co świadczy o randze autora. Pucki ołtarz trafił do Wielkiego Buczka dzięki lokalnym fundatorom.

Co mogli czuć mieszkańcy Wielkiego Buczka, patrząc na ołtarz 400 lat temu? Zapewne respekt i podziw wobec dzieła. Pełen symboliki obraz miał opowiedzieć pewną historię: koronowana Maryja stała się symbolem triumfu wiary katolickiej w okresie niepokojów religijnych i reformacji.

Obraz ujęto w schemat tzw. kielicha mistycznego. W jego „czaszy” rozgrywa się scena kulminacyjna: klęcząca Matka Boska koronowana jest przez Boga Ojca i Chrystusa.

Po bokach u góry przedstawiono chóry anielskie i adorujących świętych.

Na dole znajdujemy wizerunki ówcześnie żyjących przedstawicieli władzy świeckiej, kościelnej i szlachty. Wierni wierze katolickiej stawiani byli za wzór wszystkim podziwiającym obraz.

W zwieńczeniu ołtarza znajduje się obraz „Zwiastowanie”, przypuszczalnie również autorstwa Hana.

Ołtarz zbudowany został w 1. ćwierci XVII wieku w stylu manierystycznym, prawdopodobnie przez pracowników warsztatu z terenu Prus Królewskich (być może z Pelplina?). Manieryzm wywodzi się z renesansu i jest jego zmienioną, przekształconą (zmanierowaną, tj. udziwnioną) formą artystyczną. Ówcześni snycerze prowadzili doświadczenia z drewnem, poszukując dla niego nowych kształtów. Ważny był efekt zaskoczenia, gra iluzji oraz fantazyjna niekonwencjonalność pomysłów.

Ołtarz charakteryzuje się skomplikowaną kompozycją: zawiera liczne motywy roślinne w formie wijącej się wici bądź finezyjnie zwijających się liści. Zaskakuje formą i wyrafinowaną kolorystyką – zestawiono tu barwy żółte z fioletowymi oraz zielone z różowymi.

Część architektoniczną ołtarza dekorowano często główkami aniołków.

Kościół powstał w latach 1729-1734 z fundacji bpa Adama Stanisław Grabowskiego, który był przedstawicielem dyplomatycznym Rzeczypospolitej w Państwie Kościelnym. Biskup Grabowski był dobrym gospodarzem i mecenasem sztuki, wydał m.in. zbiór praw regulujących życie codzienne mieszkańców Warmii w zakresie rolnictwa, handlu i rzemiosła. Finansował odbudowę wielu kościołów, fundował ołtarze, odrestaurował rezydencję biskupią, wspierał finansowo inicjatywy Stanisława Konarskiego i Collegium Nobilium. Zajmował się historią sztuki, zgromadził obszerny księgozbiór oraz kolekcję rzeźb, obrazów i porcelany. Był przedstawicielem wczesnego oświecenia katolickiego. Dowodem jego oświeconej postawy było umieszczenie w zwieńczeniu ołtarza bocznego postaci św. Ignacego Loyoli.

Założyciel klasztoru jezuitów żył na przełomie XV i XVI wieku w Hiszpanii. Pochodził ze szlacheckiej rodziny i służył na dworze królewskim. Walczył jako rycerz i podczas bitwy został ranny. Szukał pocieszenia w Ewangelii, toczył walkę duchową i nękała go pokusa samobójstwa. Ćwiczył się w medytacji i przeżyciach mistycznych, które stały się w przyszłości zrębem  „Ćwiczeń duchowych”. Doświadczył widzenia „całości wiary” i zapragnął przez całe życie naśladować Jezusa. Dlatego też zakon przez niego założony nazwany został Towarzystwem Jezusowym, a jego członkowie  – jezuitami.

Wielki Buczek: kościół pw. św. Trójcy

Galeria zdjęć
Kościół pw. św. Trójcy w Wielkim Buczku

Informacje praktyczne

Kościół pw. św. Trójcy w Wielkim Buczku

www.par-wbuczek.eu

Adres

Wielki Buczek 19, 77-420 Lipka
tel.: 67 266 56 26

Msze święte

w niedzielę: 8.30, 11.30

w dni powszednie:
17.00 (zimą), 18.00 (latem)

Daty odpustów

Uroczystość Świętej Trójcy

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego